اولين بار با نظرات شهيد مطهري (ره) در باب موضوعات روانشناختي در گروهي موسوم به «روانشناسي اسلامي» كه متشكل از اساتيد دغدغهمند روانشناسي از سراسر كشور است آشنا شدم. يكي از اساتيد نقدي از شهيد مطهري (ره) را در باب نظريات فرويد مطرح كرده بود و برايم مايه شگفتي بود كه اين شهيد بزرگوار چقدر دقيق و علمي مفاهيم مكتب فرويد را مورد نقد و بررسي قرار داده است.
همين امر باعث شد بيشتر در آثار شهيد مطهري (ره) جستجو كنم و متوجه شدم نظريات رواشناختي استاد فراتر از نقد فرويد و فرويديسم است. هرچند جستجوی زیادی انجام گرفت، اما متأسفانه اثري را نيافتم كه نظريات روانشناختي شهيد مطهري ( ره) را جمعآوري كرده باشد.
وقتي اين موضوع را با چند تن از اساتيد و پدر بزرگوارم مطرح كردم به بنده حقير پيشنهاد دادند تا اين كار را خودم انجام دهم. اول كمي مردد بودم اما وقتي ضرورت اين امر را احساس كردم آستينها را بالا زدم و ضمن درخواست كمك از روح معنوي و عرفاني اين شهيد برزگوار، در كنار وظايف اصلي زنانهام كه استاد هم در لابهلاي سخنان خود به آن توصيه اكيد داشتند آرام آرام اين نظريات را گرد هم آورده و مجموعه پيش رو را تدوين كردم.
اميدوارم اين اثر بتواند بيش از پيش جامعالاطراف بودن اين شهيد والامقام را نشان دهد كه به فرموده رهبر معظم انقلاب (حفظه الله): «امروز بعد از سی سال از شهادت آن مرد بزرگ، حرفهای او تازه است، زنده است؛ گویا برای امروز نوشته شده است. آن روز هم کسانی در سطوح مختلف فکری، از سخن او و فکر او استفاده میکردند، پاسخ خودشان را میگرفتند؛ امروز هم که افکار جلو رفته است، مسائل بسیاری برای ذهنهای جستجوگر حل شده است، باز به سؤالات جدید پاسخگو است. این، خاصیت یک فکر عمیقِ همراه با اخلاص است».
در پايان لازم است به چند نكته در زمينه تدوين كتاب اشاره نمايم:
- متاسفانه جاي خالي منابع در پايان اين كتاب خاليست و عليرغم جستجو در فهرست منابع مجموعه آثار شهيد مطهري (ره) منابعي جز پاورقيهاي آمده در متن كتابها، نيافتم و منابع اين كتاب جز مجموعه آثار و يادداشتهاي شهيد مطهري (ره) نميباشد و خواننده گرامي براي توضيحات بيشتر در اين زمينه ميتواند به پاورقيها مراجعه نمايد.
- در مراحل چاپ اين اثر، انتشارات «صدرا» كتاب جديدي را از شهيد مطهري (ره) منتشر كرد كه اميد است اگر نكته و مطلبي در زمينه مباحث روانشناختي بود در چاپهاي بعدي كتاب اضافه شود.
در پايان از خداوند منّان خواستارم تا همهي ما را در جهت گسترش علوم انساني و ايجاد تمدني اسلامي توفيق بخشد.
حسنيه صالحان؛ تابستان ۱۴۰۴
